Allah Teâlâ buyuruyor ki: {Hayır! Şüphesiz o bir öğüttür.} Yani: Gerçekten bu öğüt Allah'tan bir hatırlatmadır; kullarını bununla anar, Kitabında onlara ihtiyaç duydukları şeyleri açıklar, doğruyu sapıklıktan ayırır. Bu ortaya çıkınca {Dileyen onu hatırlar} yani onunla amel eder. Nitekim Allah Teâlâ şöyle buyurur: [Kur'an: "De ki: Hak, Rabbinizdendir. Dileyen iman etsin, dileyen inkâr etsin."] (el-Kehf, 29). Sonra bu hatırlatmanın yerini, büyüklüğünü ve değerinin yüceliğini anlatarak buyurur: {Değeri yüce, tertemiz sahifelerdedir.} Yani kadri ve mertebesi yücedir; {tertemizdir} [her türlü noksanlıktan], şeytanların eline geçmekten veya onu çalmalarından uzaktır. Bilakis {yazıcıların elindedir}, yani Allah ile kulları arasında elçi olan, {değerli ve iyi} meleklerin elindedir. Yani hayır ve bereketi çok olan, kalpleri ve amelleri takvalı olanların. Bütün bunlar, Allah'ın Kitabını koruması içindir; o, Kitap'ta elçiliği, Resullere iletilmesini, güçlü ve takvalı değerli meleklere vermiş, şeytanlara bunda hiçbir yol bırakmamıştır. Bu da Kitap'a iman edip onu kabul etmeyi gerektirir. Buna rağmen insan, nankörlükten başka bir şeyi kabul etmemiştir. Bu yüzden Allah Teâlâ şöyle buyurur: {Kahrolsun insan! Ne kadar nankör!} Yani Allah'ın nimetine karşı ne kadar nankördür; hak ortaya çıktıktan sonra ona karşı ne kadar inatçıdır. Oysa insan nedir? En zayıf şeylerden biridir; Allah onu aşağılık bir sudan yaratmıştır. Sonra yaratılışını takdir etmiş, onu dik başlı bir insan olarak düzenlemiş, dış ve iç güçlerini mükemmel kılmıştır. {Sonra yolu kolaylaştırdı} yani ona dinî ve dünyevî sebepleri kolaylaştırmış, yolu göstermiş [ve açıklamış], emir ve yasaklarla imtihan etmiştir. {Sonra onu öldürüp kabre koydu} yani onu defnedilmekle şereflendirmiştir; cesedi yeryüzünde kalan diğer hayvanlar gibi bırakmamıştır. {Sonra dilediğinde onu yeniden diriltir} yani karşılık görmek için ölümünden sonra onu yeniden diriltir. Demek ki insanı bu tasarruflarla tek başına yöneten ve çeviren Allah'tır; bu işte hiçbir ortağı yoktur. Buna rağmen insan, Allah'ın emrettiğini yerine getirmemekte, kendisine farz kıldığını eda etmemekte, hep kusurlu ve talep altında kalmaktadır. Sonra Allah Teâlâ onu, yemeğini düşünüp incelemeye ve bunun nasıl kendisine kadar geldiğini, birçok aşamadan geçtikten sonra nasıl kolaylaştırıldığını görmeye yönlendirerek buyurur: {İnsan yemeğine baksın! Biz suyu bol bol döktük. Sonra yeryüzünü yararak çatlattık; orada taneler bitirdik, üzüm, sebze, zeytin ve hurma; yoğun ağaçlı bahçeler, meyveler ve ot.} Yani yeryüzüne bol yağmur indirdik, sonra bitki için toprağı yardık; orada lezzetli yiyeceklerin ve hoş rızıkların çeşit çeşit türlerini bitirdik: {taneleri}, bu da çeşitleri ne olursa olsun bütün tahılları kapsar; {üzümü ve sebzeyi}, yani kaba yemi; {zeytini ve hurmayı}. Bu dördünü, faydaları ve yararları çok olduğu için özellikle zikretti. {Yoğun ağaçlı bahçeleri}, yani birbirine dolanmış çok ağaçlı bağları; {meyveyi ve otu}. Meyve, insanın tatlanarak yediği şeydir: incir, üzüm, şeftali, nar ve benzeri. Ot ise hayvanların ve sürülerin yediği şeydir. Bu yüzden buyurur: {Sizin ve hayvanlarınızın faydası için.} Allah'ın yarattığı ve sizin hizmetinize verdiği bu nimetler üzerinde düşünen kimseye bu, Rabbine şükretmeyi, ona yönelmek için çaba göstermeyi, O'na itaate yönelmeyi ve Onun haberlerini doğrulamayı gerektirir.