Allah Teâlâ şöyle buyuruyor: {Ey iman edenler! Bir topluluğa (düşman bir gruba) karşılaştığınızda} yani sizinle savaşan kâfir bir topluluğa rastladığınızda, {sabit durun}. Onunla savaşmak için sebat edin, bu büyük ibadette sabrı ve nefsinizi tutmayı kullanın; ki bunun sonucu izzet ve zaferdir. Bunun için Allah'ı çokça zikretmekle yardım dileyin. {Umulur ki kurtuluşa erersiniz} yani düşmanlarınız üzerinde zafer olarak arzu ettiklerinize ulaşırsınız. Sabır, sebat ve Allah'ı çokça zikretmek, zaferin en büyük sebeplerindendir. {Allah'a ve Resûlü'ne itaat edin} yani emrettiklerini yapmakta ve her durumda onların peşinden gitmekte. {Birbirinizle çekişmeyin} yani kalplerin dağılmasına ve parçalanmasına yol açacak bir çekişmeye girmeyin, {yoksa cesareti kaybedersiniz} yani korkaklaşırsınız, {gücünüz gider} yani azminiz çözülür, kuvvetiniz dağılır ve Allah'a itaat üzerine size vaat edilen zafer ortadan kalkar. {Sabredin} yani nefislerinizi Allah'a itaate alıştırın. {Şüphesiz Allah sabredenlerle beraberdir} yardım, destek ve tekit ile. Rabbinize saygı ve boyun eğmeyle ona yönelin. {Kibirlenerek ve insanlara gösteriş yaparak yurtlarından çıkanlar gibi olmayın, onlar Allah yolundan alıkoyuyorlardı} yani onların çıkış amacı budur; bu, onları yurtlarından çıkaran, yeryüzünde şımarıklık ve kibir için olan şeydir ve insanların onları görüp övünmeleri içindir. En önemli maksat ise, Allah yoluna girmek isteyenleri bu yoldan alıkoymak için çıkmalarıdır. {Allah yaptıklarından haberdardır} yani size onların niyetlerini bildirmiş ve onlara benzemekten sakındırmıştır; zira onları bunun için en şiddetli şekilde cezalandıracaktır. Bu yüzden çıkışınızdaki niyetiniz Allah'ın rızası, Allah'ın dininin yüceltilmesi, Allah'ın gazabına ve azabına götüren yollardan alıkoyma ve insanları, nimet cennetlerine ulaştıran dosdoğru Allah yoluna çekme olsun. {Şeytan, yaptıklarını onlara süslü gösterdiği ve: "Bugün insanlardan size galip gelecek hiç kimse yok. Ben de size yardımcıyım" dediği zaman} yani kalplerinde onları güzel gösterdi ve onları aldattı. {Bugün insanlardan size galip gelecek yok} çünkü siz sayı, donanım ve durum bakımından öyle bir konumdasınız ki Muhammed ve yanındakiler size karşı koyamaz. {Ben de size yardımcıyım} yani korktuğunuz bir kötülüğün size gelmesine karşı. Çünkü İblis, Kureyş'e Benî Mudlic'ten Cu'şum oğlu Mâlik oğlu Sürâka suretinde görünmüştü; onlar, aralarındaki bir düşmanlık yüzünden Benî Mudlic'ten korkuyorlardı. Şeytan onlara: "Ben size yardımcıyım" dedi, bunun üzerine nefisleri yatıştı ve kararlı bir şekilde yola çıktılar. {İki topluluk birbirini görünce} yani Müslümanlar ve kâfirler karşılaşınca, şeytan Cebrail aleyhisselamın melekleri saf düzenine soktuğunu görünce çok korktu ve {topuklarının üzerine geri döndü} yani arkasını dönüp kaçtı. {Onları aldatıp kandıranlara şöyle dedi:} {Ben sizden uzağım. Ben sizin görmediklerinizi görüyorum} yani kimsenin savaşmaya gücünün yetmeyeceği melekleri görüyorum. {Ben Allah'tan korkarım} yani dünyada cezayı hemen bana vermesinden korkarım. {Allah'ın cezası çok şiddetlidir}. Şeytanın, onlara bugün insanlardan galip gelecek kimse olmadığını ve kendisinin onlara yardımcı olduğunu vesvese edip kalplerine ektiği ve onları hedeflerine ulaştırınca onlardan geri çekilip uzaklaştığı da ihtimal dahilindedir. Nitekim Allah Teâlâ şöyle buyurur: [Haşr: 16-17]: {İnsana "Kâfir ol" dediği zaman, kâfir olunca "Ben senden uzağım, çünkü ben âlemlerin Rabbinden korkarım" diyen şeytanın durumu gibidir. Sonunda ikisinin de sonu, orada ebedî kalacakları ateştir. İşte zâlimlerin cezası budur.} {Münafıklar ve kalplerinde hastalık olanlar} yani şüphe ve kuşku taşıyan, imanı zayıf olanlar, az oldukları halde çok olan müşriklerle savaşmaya girişen mü'minler hakkında şöyle derken: {Bunları dinleri aldatmış} yani içinde bulundukları din, onları kendilerinin gücü yetmeyen ve tahammül edemeyecekleri bu yerlere sürüklemiştir. Bunu onları küçümseyerek ve akıllarını hafife alarak söylerler; oysa onlar -Allah'a yemin olsun ki- akılca en kıt, hilimce en zayıf olanlardır. Çünkü iman, sahibini büyük orduların bile girmekten kaçındığı korkunç işlere atılmaya yöneltir. Zira Allah'a tevekkül eden mü'min, hiçbir kimsenin hiçbir hareket ve kudret sahibi olmadığını, Allah'ın dilemesi dışında bir güce sahip olmadığını bilir; bütün yaratılmışlar bir kişiye zerre kadar fayda sağlamak için birleşseler sağlayamazlar, zarar vermek için birleşseler de Allah'ın ona yazdığından başka bir zarar veremezler. Doğru üzere olduğunu ve Allah Teâlâ'nın takdir edip hükmettiği her şeyde hikmet ve merhamet sahibi olduğunu bilir. Bu yüzden giriştiği işin güç ve kalabalıklığına aldırmaz; Rabbine güvenir, kalbi huzurludur, korkak ya da ürkek değildir. Bu sebeple şöyle buyurmuştur: {Kim Allah'a tevekkül ederse, şüphesiz Allah üstündür} yani gücü hiçbir güçle yenilmez, {hikmet sahibidir} yani takdir edip cereyan ettirdiği her hükmünde.