Bu âyetler, hakkı inkâr eden, Allah'a ve Resûlü'ne karşı savaş ve muhalefet yoluyla karşı çıkan Velîd b. Muğîre hakkında nazil olmuştur. Allah onu, başkasını yermediği bir şekilde yermiştir. Hakkı inkâr edip ondan yüz çeviren herkesin cezası budur: Dünyada onun için rezillik vardır, âhiret azabı ise daha rezil edicidir. Allah şöyle buyurmuştur: {Beni, yalnız yarattığım kimseyle bırak.} Yani, onu mal ve aile gibi şeylerden yoksun, tek başına yarattım. Sonra onu büyütüp geliştirmeye devam ettim. {Ona geniş bir mal verdim} yani çok mal. {Ona hazır bulunan oğullar verdim} yani erkek evlatlar; daima yanında hazır bulunan, onlardan faydalanan, ihtiyaçlarını onlarla gideren ve onlardan yardım isteyen. {Ona geniş imkânlar hazırladım} yani onu dünyaya ve onun sebeplerine kavuşturdum, öyle ki istekleri kendisine boyun eğdi, arzu ettiği ve istediği her şeye ulaştı. {Sonra} bu nimetlere ve yardımlara rağmen {bir de artırmamı umut ediyor.} Yani dünya nimetlerine kavuştuğu gibi âhiret nimetlerine de kavuşmayı umut ediyor. {Hayır!} Yani mesele umduğu gibi değildir; onun istediğinin ve arzuladığının tersine olacaktır. Çünkü {âyetlerimize karşı inatçı idi.} Yani onları tanıyıp sonra inkâr etti. Onu hakka davet ettiklerinde boyun eğmedi. Sadece yüz çevirip sırt dönmesi yetmedi, onunla savaşmaya ve onu geçersiz kılmaya çalıştı. Bu nedenle onun hakkında şöyle buyurmuştur: {Gerçekten o düşündü} [yani] içinden {ve takdir etti.} Düşündüğünü, Kur'an'ı çürütecek bir söz söylemek için tasarladı. {Kahrolsun, nasıl takdir etti! Sonra yine kahrolsun, nasıl takdir etti!} Çünkü o, kendi seviyesinde olmayan bir şeyi tasarladı ve kendisinin de benzerlerinin de ulaşamayacağı bir şeye saldırdı. {Sonra bakındı,} ne diyeceğine. {Sonra kaşlarını çatıp yüzünü ekşitti,} bu da hakka karşı nefretinin ve ona olan kininin göstergesiydi. {Sonra sırt çevirdi ve kibirlendi;} düşünce, fiil ve sözdeki çabasının sonucu olarak şöyle dedi: {Bu, sadece büyüye benzeyen bir sihirdir. Bu, sadece insan sözüdür.} Yani bu Allah'ın kelamı değil, insanın sözüdür; üstelik iyi insanların değil, onlardan fâcirlerin ve şerlilerin, her yalancı büyücünün sözüdür. Vay ona! Ne kadar da doğrudan uzaktır ve ne kadar da hüsrana ve helâke layıktır! Nasıl olur da zihinlerde dolaşır veya hiçbir insanın vicdanı tasavvur eder ki, en yüce ve en büyük kelam, Yüce, Cömert ve Kerîm Rabbin kelamı, fakir ve noksan yaratılmışların sözüne benzesin? Veya bu inatçı yalancı, onu yaratıp yeniden diriltenin kelamı diye nasıl cüret eder? Onun hakkı ancak şiddetli azap ve cezadır. Bu nedenle Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur: {Onu Sekar'a atacağım. Sekar'ın ne olduğunu sana bildiren nedir? Ne bırakır ne de geri koyar.} Yani şiddetinden hiçbir şey bırakmaz, azap gören kimseye de ulaşmadan bırakmaz. {İnsanı yakıp kavurur.} Yani onları azabında kavurur, şiddetli sıcağı ve soğuğuyla onları perişan eder. {Onun üzerinde on dokuz vardır.} Bunlar onun bekçisi olan, kaba ve sert meleklerdir; Allah'a asla isyan etmezler, kendilerine emredileni yaparlar. {Biz ateşin bekçilerini ancak melekler kıldık.} Bu, onların gücü ve kuvvetinden dolayıdır. {Onların sayısını da kâfirler için bir imtihan kılmadık.} Bunun, onların âhiretteki azap ve cezası ve oradaki işkencelerinin artması anlamına gelebileceği gibi, azabın da fitne diye adlandırıldığı (Allah'ın buyurduğu gibi: {Onlar ateş üzerinde fitneye çekilecekler.} [Zâriyât: 13]) anlamına da gelebilir. Ayrıca şunun kastedilmiş olması da mümkündür: Onların sayısını size, yalan söyleyenle doğru söyleyeni bilelim diye bildirdik. Bunu, ardından gelen şu sözler de destekler: {Kitap verilenler kesin bilgiye ulaşsınlar, iman edenlerin imanı artsın, kitap verilenler ve müminler şüpheye düşmesinler.} Çünkü Ehl-i kitap, kendi elindekine uygun düşen bir şey bulunca hakka olan yakinleri artar. Müminler de Allah bir âyet indirdikçe ona iman edip tasdik ettiklerinde imanları artar. {Kitap verilenler ve müminler şüpheye düşmesinler.} Yani onlardan şüphe ve kuşku gitsin. Bunlar, akıl sahiplerinin önem verdiği yüce maksatlardır: Kesin bilgiye ulaşmak, her zaman ve dinin her meselesinde imanı artırmak, hakkın karşısına çıkan şüphe ve vehimleri defetmek. Allah'ın Resûlü'ne indirdiği şeyi bu yüce faydaların kaynağı kılmış, yalancıyı doğrudan ayırmıştır. Bu nedenle şöyle buyurmuştur: {Kalplerinde hastalık olanlar ve kâfirler, 'Allah bu misalle ne kastetti?' desinler.} Bu, şaşkınlık ve kuşku yoluyla ve onların Allah'ın âyetlerini inkâr etmesi yoluyla olur. Bu da, bu da Allah'ın dilediğini hidayete erdirmesi, dilediğini de saptırmasındandır. Bu nedenle buyurmuştur: {Allah, dilediğini böyle saptırır, dilediğini de doğru yola iletir.} Allah kimi hidayete erdirirse, Resûlü'ne indirdiğini onun hakkında bir rahmet ve imanında ve dininde bir artış kılar. Kimi de saptırırsa, Resûlü'ne indirdiğini onun üzerinde bir bedbahtlık ve şaşkınlık, hakkında bir karanlık kılar. Vacip olan, Allah ile Resûlü'nün haber verdiği şeyi teslimiyetle karşılamaktır. Çünkü {Rabbinin ordularını O'ndan başkası bilmez.} Melekler ve diğer ordular... Eğer siz onların ordularını bilmiyorsanız ve bilen, haber veren de Alîm ve Habîr olan Allah ise, o zaman onun haberini şüphe ve kuşku olmaksızın tasdik etmeniz gerekir. {Bu, insanlar için sadece bir öğüttür.} Yani bu öğüt ve hatırlatma boş yere ve oyun olsun diye değildir; maksat, insanların kendilerine faydalı olanı hatırlayıp yapmaları, zararlı olanı ise terk etmeleridir.