Allah Teâlâ şöyle buyuruyor: {Rabbin Âdemoğullarını, sırtlarından, zürriyetlerini çıkardığı zaman…} Yani, onların sulbünden zürriyetlerini çıkardı, birbiri ardınca nesilden nesle çoğalıp türemelerini sağladı. {Onları nefislerine karşı şahit tutup: "Ben sizin Rabbiniz değil miyim?" dediğinde} Yani, kendi ruhbiyetini (rabbliğini) kabul ettirdi; fıtratlarına yerleştirdiği ikrarla, O'nun kendilerinin Rabbi, yaratıcısı ve mülkünün sahibi olduğunu onlara kabul ettirdi. [Kur'an: "Evet, Rabbimizsin, buna şahit olduk" demişlerdir.] Şüphesiz Allah, kullarını hanif ve dosdoğru dine fıtrat üzere yaratmıştır. Dolayısıyla her insan bu fıtrat üzere yaratılmıştır; ancak fıtrat, üzerine gelen bozuk inançlarla değişir ve bozulur. Bu yüzden [Kur'an: "Evet, şahit olduk. Bunu kıyamet günü, 'Biz bundan habersizdik' demeyesiniz diye (böyle yaptık)."] Yani, sizi, Allah'ın sizin nezdinizde sabit olan Rabbiniz olduğunu ikrar etmeniz için imtihan ettik; kıyamet gününde inkâr etmenizden, bunlardan hiçbir şeyi kabul etmemenizden ve Allah'ın delilinin üzerinize kurulmadığını, sizin bunun hakkında bir bilginizin bulunmadığını, aksine bunlardan habersiz ve ghafil olduğunuzu iddia etmenizden korktuk. Bugün artık hüccetiniz kesilmiş, Allah'ın size karşı kati delili sabit olmuştur. Yahut başka bir hüccet daha getirip şöyle diyebilirsiniz: [Kur'an: "Ancak atalarımız daha önce şirk koşmuştu, biz de onlardan sonra gelen bir nesildik. Bâtılcıların yaptığı yüzünden bizi helak mı edeceksin?"] Yani, atalarımıza uyup onların batıl yollarına tabi olduk. Oysa Allah, fıtratınıza, atalarınızın yanında bulunanın batıl olduğunu ve hakkın peygamberlerin getirdiği şey olduğunu gösteren bir şey yerleştirmiştir. Bu, atalarınızın üzerinde bulunduğunuz şeye karşı durur ve onun üstün gelir. Evet, kulun, sapkın atalarının sözlerinden ve fasit mezheplerinden, kendisinin hak sandığı şeyler karşısına çıkabilir; bu ise yalnızca Allah'ın delillerinden, ayetlerinden, ufuktaki ve nefislerdeki delillerinden yüz çevirmesinden kaynaklanır. Bu yüz çevirme ve bâtılcıların söylediklerine yönelme, onu bâtılı hakka tercih edecek bir hale sokabilir. Bu ayetlerin tefsirinde doğru olan budur. Denilmiştir ki: Bu, Allah'ın Âdem'in zürriyeti üzerinden misak aldığı gündür; onları Âdem'in sırtından çıkarıp nefislerine karşı şahit tuttuğunda, onlar da bunu tasdik etmişlerdir. Dolayısıyla, o an ikrar ettiklerini dünyada ve ahirette zulümleri ve inatları konusunda delil göstermiştir. Ancak ayette bunu gösteren bir şey yoktur, bununla bir münasebeti de yoktur ve Allah'ın hikmetinin de bunu gerektirmediği açıktır; gerçek durum da bunu doğrulamaktadır. Zira zikredilen bu ahit ve misak, yani Allah'ın Âdem'in sırtından zürriyeti çıkardığı, onların karınca benzeri bir âlemde bulunduğu zaman verilen ahit, hiç kimse tarafından hatırlanmaz ve hiçbir insanın aklına gelmez. Öyleyse, onlarda hiçbir haberi, hiçbir izi ve eseri olmayan bir şeyle Allah nasıl onlara hüccet getirir?!! Bu yüzden bu konu açık ve belirgin olduğundan Allah şöyle buyurmuştur: {Ayetleri böyle açıklıyoruz.} Yani, onları beyan edip açıklıyoruz. {Umulur ki dönerler.} Yani, Allah'ın fıtratlarına yerleştirdiği ve O'na verdikleri ahde, dönüp çirkinliklerden geri dururlar.