Allah Teâlâ şöyle buyurur: {Allah'ın izni olmaksızın hiçbir musibet başına gelmez.} Bu ifade, can, mal, evlat, sevdiklerin ve benzeri her türlü musibeti kapsayan genel bir hükümdür. Kullara isabet eden her şey Allah'ın kaza ve kaderiyle olur. Bu, Allah'ın ilmiyle önceden bilinmiş, kalemiyle yazılmış, iradesiyle gerçekleşmiş ve hikmetinin gerektirdiği şekilde takdir edilmiştir. Asıl önemli olan ise kulun bu durumda kendisine düşen görevi yerine getirip getirmediğidir. Eğer görevini yerine getirirse, dünyada ve ahirette büyük sevap ve güzel bir mükâfat kazanır. Musibetin Allah'tan olduğuna iman edip buna razı olur ve O'nun hükmüne teslim olursa, Allah onun kalbini hidayete erdirir; musibetler karşısında huzura kavuşur ve Allah'ın hidayet vermediği kimselerin yaşadığı gibi paniğe kapılmaz. Bilakis Allah ona musibet anında sebat nasip eder, sabrın gereğini yerine getirmesini sağlar. Bunun sonucunda hem bu dünyada peşin bir sevap kazanır, hem de Allah'ın hesap gününde kendisi için sakladığı sevabı elde eder. Nitekim Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur: {Ancak sabredenlere mükâfatları hesapsız olarak ödenecektir.} [Kur'an: Zümer, 10] Bundan şu anlaşılır: Musibetler geldiğinde Allah'a iman etmeyen, yani Allah'ın kaza ve kaderini gözetmeyip yalnızca sebeplerde duran kimse, Allah'ın yardımından mahrum kalır ve Allah onu kendi nefsine bırakır. Kul nefsine bırakıldığında nefsin elinde yalnızca feryat ve paniğe kapılma vardır. Bu da ahiret azabından önce kulun sabır vazifesini ihmal etmesinin dünyadaki bir cezasıdır. Bu açıklamalar, musibet hâlinde özel olarak {Kim Allah'a iman ederse, O da onun kalbini hidayete erdirir} ayetiyle ilgilidir. Ayetin lafzındaki genel anlama gelince, Allah şunu haber vermektedir: Allah'a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine, ahiret gününe ve hayrıyla şerriyle kadere iman eden, yani emredilen imanı taşıyan ve bu imanın gerektirdiği sorumlulukları ve vazifeleri yerine getirerek imanını doğru kılan kişi için bu davranış, Allah'ın onun hal, söz, fiil, ilim ve amellerinde hidayet vermesinin en büyük sebebidir. Bu, Allah'ın mü'minlere verdiği en üstün mükâfattır. Nitekim Allah Teâlâ, mü'minleri dünya hayatında ve ahirette sebatla desteklediğini haber vererek şöyle buyurmuştur. Sebatın aslı, kalbin sebatı, kalbin sabrı ve her fitne geldiğinde kalbin yakini demektir. Allah Teâlâ şöyle buyurur: {Allah, iman edenleri dünya hayatında ve ahirette sağlam söz ile sebat ettirir.} [Kur'an: İbrahim, 27] Dolayısıyla iman ehli, kalbi en doğru yola iletilmiş ve sarsıcı, kaygı verici durumlar karşısında en sağlam olan kimselerdir. Bunun sebebi, onların yanındaki imandır. {Allah'a itaat edin, Peygambere itaat edin} buyruğu ise onların emirlerini yerine getirmek ve yasaklarından kaçınmak anlamındadır. Çünkü Allah'a ve Peygamberine itaat, saadetin temelidir ve kurtuluşun alametidir. {Eğer yüz çevirirseniz} yani Allah'a ve Peygamberine itaatten yüz çevirirseniz, {Peygamberimizin üzerine düşen, apaçık tebliğdir.} Yani size gönderileni, sizin için açık ve belirgin biçimde tebliğ eder ve böylece üzerinize hüccet tamamlanır. Ancak sizin hidayetinizde ya da hesabınızda onun elinde bir şey yoktur. Sizi hesaba çeken, gizliliği ve açıklığı bilen Allah'tır; hesabı, Allah'a ve Peygamberine itaat edip etmediğinize göredir. {Allah, O'ndan başka ilah yoktur.} Yani ibadete ve ulûhiyyete layık olan yalnızca O'dur; O'ndan başka her ilah batıldır. {Mü'minler yalnız Allah'a tevekkül etsinler.} Yani başlarına gelen her işte ve yapmak istedikleri her şeyde yalnız O'na dayansınlar. Zira hiçbir iş, Allah'ın yardımı olmadan kolaylaşmaz ve Allah'a dayanmadan bu yola girilemez. Kulun Allah'a dayanması, Rabbine karşı güzel zanda bulunmasıyla ve dayandığı işte O'nun yeterliliğine güvenmesiyle tamamlanır. Tevekkül, kulun imanı ölçüsündedir; iman kuvvetlendikçe tevekkül de kuvvetlenir.