Allah Teâlâ, kullarını uyararak buyuruyor ki: {O gün cehenneme "Doldun mu?" deriz. O da "Daha var mı?" der.} Bu, içine atılan çokluğundan dolayıdır. {O da "Daha var mı?" der}, yani asi ve günahkâr suçlulardan hâlâ fazlasını ister; Rabbi için öfkeli, kâfirlere karşı kızgındır. Allah ona onu dolduracağını vaad etmiştir, nitekim şöyle buyurmuştur: "Andolsun, cehennemi cinlerden ve insanlardan hepsiyle dolduracağım." [Hûd: 119] Nihayet Yüce Rab, teşbihten münezzeh olan kerim ayağını ona koyar; bunun üzerine cehennemin bir kısmı diğerine büzülür ve "Yeter, yeter! Doydum, doldum!" der. {Cennet yaklaştırıldı} yani, içindeki kalıcı nimetler, rahatlık ve sevinç görülecek ve bakılacak kadar yakın getirildi. Cennet, Rablerine karşı takvalı olanlar için, yani O'na ortak koşmayı, küçüğünü büyüğünü terk edenler, Rablerinin emirlerine uyanlar, O'na boyun eğenler için yaklaştırılmıştır. Onlara tebrik edilerek şöyle denir: {İşte size vaat edilen budur. Her dönen, her gözeten içindir.} Yani bu cennet ve içindekiler, nefislerin arzuladığı, gözlerin lezzet duyduğu şeylerdir ki, Allah bu cenneti her Allah'a dönen kişiye vaat etmiştir. {Dönen}, yani her zaman Allah'a yönelen; O'nu zikretmekle, O'nu sevmekle, O'ndan yardım dilemekle, O'na dua etmekle, O'ndan korkup O'na umut bağlamakla. {Gözeten}, yani Allah'ın emrettiklerini korur; onlara ihlasla ve en mükemmel şekilde uyarak, sınırlarını gözetir. {Rahman'dan gizlice korkan ve yönelmiş bir kalple gelen.} Yani Rabbini bilerek korkan, rahmetini umut eden, insanların gözünden uzak olduğu hâlde de Allah korkusunu sürdüren kişidir. Bu gerçek korkudur. İnsanların gözü önünde olduğu zamanki korku ise riya ve gösteriş olabilir, bu yüzden korkuya delalet etmez. Faydalı olan korku, gizlide ve açıkta Allah'tan korkmaktır. Gaybla kastedilen "gaybe iman" gibi olabilir ve bu, görünenin karşıtı olup, iman ve korkunun zorunlu olduğu, ihtiyari olmadığı durumda (azabın görüldüğü ve Allah'ın ayetlerinin geldiği anda) olabilir; zahir olan da budur. {Yönelmiş bir kalple gelen}, yani kalbi Mevlâsına yönelmiş ve rızasına doğru çekilmiş kişi. Bu takvalı ve iyi kişilere şöyle denir: {Selametle girin oraya.} Yani, her türlü afetten ve kötülükten korunmuş olarak, her türlü hoşnutsuzluktan emin bir şekilde girin. Nimetleri kesilmez, ne bir kederi ne de bir bozgunluğu olur. {İşte ebedilik günü budur.} Ne zevali olan ne de ölümü olan, hiçbir kederli şey bulunmayan gün. {Orada istedikleri her şey onlarındır.} Yani, istekleri neye taalluk ederse orada hazırdır; bunun da ötesinde {bir fazlalık} vardır. Yani Rahman ve Rahim'in onlara bağışlayacağı, hiçbir gözün görmediği, hiçbir kulağın işitmediği, hiçbir insanın kalbine gelmediği bir sevap. Bunların en büyüğü, en yücesi ve en üstünü ise Kerim olan Allah'ın yüzüne bakmak, O'nun kelamını dinlemekten zevk almak ve O'na yakınlıkla nimetlenmektir. Allah Teâlâ'dan bizleri onlardan kılmasını niyaz ederiz.