Allah Teâlâ, Kendisine çocuk isnat eden müşriklerin sözünün çirkinliğini haber vermektedir. Oysa O, tek ve eşsiz olan, Samed olan, eşi ve çocuğu bulunmayan, hiçbir şey kendisine denk olmayan Allah'tır. Bu iddianın birkaç yönden batıl olduğu açıktır: Birincisi: Bütün yaratıklar O'nun kullarıdır, kulluk ise çocuk sahibi olmakla bağdaşmaz. İkincisi: Çocuk, babasının bir parçasıdır. Allah Teâlâ ise yarattıklarından ayrıdır; sıfatları ve yüce nitelikleri bakımından onlardan farklıdır. Çocuk babanın bir parçası olduğuna göre, Allah'ın çocuğunun bulunması imkânsızdır. Üçüncüsü: Müşrikler meleklerin Allah'ın kızları olduğunu iddia ediyorlar. Bilinen bir gerçektir ki kızlar, iki cinsin daha aşağı olanıdır. O hâlde Allah'a kızları isnat edip, onları erkek çocuklardan üstün tutup kendilerine tercih etmeleri nasıl düşünülebilir? Böyle olunca O'nun meleklerden daha aşağı kalması gerekirdi. Allah bundan çok yücedir. Dördüncüsü: Müşriklerin Allah'a isnat ettikleri cins, yani kızlar, iki cinsin daha aşağı olanı ve onlar için en çok nefret edilenidir. Öyle ki, onlardan birine kız müjdelendiğinde, [Kur'an: "Rahmân'a benzetip gösterdiği o şeyle müjdelendiğinde yüzü kararır, öfkesinden içi daralır."] Nefret ve kin bu kadar şiddetli olduğuna göre, kendilerinin nefret ettiklerini Allah'a nasıl layık görürler? Beşincisi: Kadın, niteliği ve konuşması ile beyanı bakımından eksiktir. Bu sebeple Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur: [Kur'an: "Süs içinde yetiştirilen ve tartışmada açık konuşamayan mı (Allah'a yakıştırılacak)?"] Yani güzelliği eksik olduğu için süsle tamamlanmaya muhtaçtır. Tartışma anında, sözünü ortaya koyup düşüncesini açıklayamaz. Öyleyse bunları Allah'a nasıl nispet ederler? Altıncısı: Müşrikler, Allah'ın kulları olan melekleri dişi saymış, böylece meleklere, Allah'a karşı küstahlık etmişlerdir. Onları kulluk ve boyun eğme mertebesinden yükseltip Allah'ın bazı özelliklerine ortak kılmışlar, sonra da erkeklik mertebesinden aşağı indirip dişilik mertebesine düşürmüşlerdir. Yalan uyduran ve peygamberlerine karşı inatlaşanın çelişkisini ortaya koyan Allah'ı tenzih ederiz. Yedincisi: Allah Teâlâ, müşriklere, meleklerin yaratılışına şahit olmadıklarını bildirerek cevap vermiştir. Herkesin bilgisi dışında olduğu açık bir konuda nasıl konuşabilirler? Ancak bu şahitlik hakkında mutlaka sorguya çekileceklerdir, bu şahitlikleri yazılacak ve bundan dolayı cezalandırılacaklardır. Allah Teâlâ'nın: [Kur'an: "Rahmân dileseydi onlara tapmazdık, dediler."] buyruğuna gelince: Müşrikler meleklere tapmalarını Allah'ın dilemesiyle gerekçelendirmişlerdir. Bu, müşriklerin sürekli başvurduğu bir delildir; ancak aklen ve şer'an batıldır. Her akıl sahibi, kaderi delil göstermeyi kabul etmez; bu yolu bir durumda izleyen kimse, o durumda sağlam basamaz. Şer'an ise Allah Teâlâ bu delili çürütmüş ve bunu, peygamberlerini yalanlayan müşriklerden başkasının ileri sürmediğini belirtmiştir. Çünkü Allah, kullara hüccetini tamamlamıştır; artık kimsenin Allah'a karşı hiçbir delili kalmamıştır. Bu sebeple burada şöyle buyurmuştur: [Kur'an: "Bunun hakkında onların hiçbir bilgisi yoktur; onlar sadece zan ve tahminde bulunuyorlar."] Yani kanıtı olmayan bir tahminde bulunup, karanlıkta yolunu kaybetmiş kimse gibi bocalıyorlar. Sonra şöyle buyurmuştur: [Kur'an: "Yoksa biz onlara ondan önce bir kitap mı verdik de ona sımsıkı sarılıyorlar?"] Yani, yaptıkları işlerin doğruluğunu ve sözlerinin doğruluğunu bildiren bir kitap mı var? Durum öyle değildir. Allah, Muhammed'i onlara uyarıcı olarak göndermiştir ve onlara ondan başka bir uyarıcı gelmemiştir. Yani ne akıl ne de nakil delili vardır. Bu iki delil de yoksa, geriye yalnızca batıl kalır. Evet, onların öyle bir şüpheleri vardır ki, şüphelerin en zayıfıdır: Sapkın atalarını taklit etmek. Peygamberlerin davetini, kâfirler hep bu taklit yoluyla reddetmişlerdir. Bu sebeple burada şöyle buyurulmuştur: [Kur'an: "Hayır, dediler, biz atalarımızı bir din üzerinde bulduk ve onların izinden gidiyoruz."] Yani, "Muhammed'in getirdiğine uymayız" demektir. [Kur'an: "Senden önce hangi kente bir uyarıcı gönderdiysek, orada refaha kavuşmuş olanlar: 'Biz atalarımızı bir din üzerinde bulduk ve onların izinden gidiyoruz' demişlerdir."] Yani refaha kavuşmuş olanlar, dünya nimetlerinin azgınlaştırdığı, malların aldattığı ve hakka karşı büyüklenen ileri gelenleridir. [Kur'an: "Biz atalarımızı bir din üzerinde bulduk ve onların izinden gidiyoruz."] Bu sözleri söyleyen bunlar ilk değildir; bu sözü söyleyen ilk kişiler de değillerdir. Bu müşrik ve sapkın kimselerin atalarını taklit ederek yaptıkları bu delil getirme, hakkı ve hidayeti izlemek amacıyla değil, yalnızca yanlarındaki batılı savunmak için yaptıkları kör bir taassuptur. Bu sebeple her peygamber, bu batıl şüpheyle kendisine karşı çıkanlara şöyle demiştir: [Kur'an: "Size, atalarınızı üzerinde bulduğunuz yoldan daha doğru olan bir yol getirsem de mi?"] Yani, "Hidayet için bana uyacak mısınız?" [Kur'an: "Onlar: 'Biz sizin getirdiğinizi inkâr ediyoruz' dediler."] Bundan anlaşılır ki, onlar hakkı ve hidayeti izlemek istememişlerdir; amaçları batılı ve hevayı izlemektir. [Kur'an: "Biz de onlardan intikam aldık."] Hakkı yalanlamaları ve bu batıl şüpheyle onu reddetmeleri sebebiyle. [Kur'an: "Yalanlayanların sonunun nasıl olduğuna bak!"] Bu nedenle bunlar, yalanlamaya devam ederlerse kendilerine de onların başına gelenlerin geleceğinden sakınsınlar.