Allah Teâlâ, delillerinin açık ve apaçık olduğunu zikredince, onları her hayır sahibinin kabul ettiğini belirtti; ardından bunların kökünü ve temelini, hatta kullara ulaştırdığı bütün delilleri zikretti. Şöyle buyurdu: {Allah, kitabı hakla ve ölçüyü indirendir.} Burada "kitap", bu büyük Kur'an'dır. Hakla inmiştir ve hak, doğruluk ve kesinlik üzere kurulmuştur. Tamamı, ilahi bütün konulara ve dini inançlara dair açık âyetler ve apaçık delillerdir. Bu yüzden en güzel meseleleri ve en açık delilleri getirmiştir. "Mîzân" ise adalet ve sahih kıyasa ile sağlam akla dayanan değerlendirmedir. Dolayısıyla, aklî delillerin tamamı (ufuklardaki ve nefislerdeki âyetler, şer'î değerlendirmeler, münasebetler ve illetler, hükümler ve hikmetler) Allah'ın indirdiği ve kullarının arasına koyduğu ölçünün içine girer. Böylece kullar, karışık görünen meseleleri bununla tartarlar ve O'nun ile peygamberlerinin haber verdiği şeylerin doğruluğunu bununla anlarlar. Bu iki esas olan Kitap ve Mîzân'ın dışında kalıp "hüccet", "burhan", "delil" veya benzeri ifadelerle nitelendirilen her söz ise bâtıldır, çelişkilidir; kökleri bozulmuş, temelleri ve dalları yıkılmıştır. Bunu, meseleleri ve dayanaklarını bilenler anlar; delillerin en güçlüsünü zayıfından ayırt etmeyi ve hüccet ile şüpheyi birbirinden ayırmayı bilirler. Süslü ifadelere ve gösterişli sözlere kapılıp murat edilen manaya basireti ulaşmayanlar ise bu alanın ehli değildir, bu meydanın şövalyelerinden de sayılmazlar; onların uyması ile karşı çıkması birdir. Sonra Allah Teâlâ, kıyamet kopmasını acele isteyenleri ve onu inkâr edenleri korkutarak şöyle buyurdu: {Sana ne bildirir, belki de Saat yakındır.} Yani, onun ne zaman geleceği ve ondan sonra ne olacağı bilinmez; her an gerçekleşmesi beklenen ve vuku bulacağında korkulan bir şeydir. {Ona inanmayanlar onu acele isterler} inat ve yalanlama yoluyla, Rablerini âciz bırakmak için. {İman edenler ise ondan korkarlar} yani, ona iman ettikleri, amellere karşılık verileceğini bildikleri ve Rablerini tanıdıkları için amellerinin kendilerini kurtarmayacağından ve mutlu kılmayacağından korkarlar. Bu yüzden şöyle buyurdu: {Onun hak olduğunu bilirler} ki bunda hiçbir şüphe yoktur ve kendisine hiçbir kuşku bulaşmaz. {Biliniz ki, kıyamet hakkında tartışanlar} yani, bu konuda şüphe ettikten sonra peygamberleri ve onların ümmetlerini onun gerçekleşeceğini ileri sürerek tartışanlar {uzak bir sapıklık içindedirler}; yani inat ve düşmanlık içindedirler; bu, doğruya yakın olmayan, hakikatten çok uzak bir durumdur. Hakikatte gerçek yurt olan, sonsuz bir bekâ ve ebedî kalış için yaratılan, Allah'ın adaletini ve lütfunu açığa çıkaracağı cezâ yurdunu yalanlayan kişiden daha uzak bir sapıklık var mıdır? Bu dünya yurdu, ona nispetle, bir ağacın gölgesinde dinlenip sonra oradan ayrılan yolcu gibidir; burası geçiş ve gidiş yeridir, kalıcı bir durak değildir. Gözleriyle görüp şahit oldukları, yok olup giden fani yurda inandılar; ilâhî kitapların, kerim peygamberlerin ve onların tâbilerinin mütevâtir biçimde haber verdiği âhiret yurdunu ise yalanladılar. Bunlar akıl bakımından yaratılmışların en kâmili, ilim bakımından en bol olanları ve anlayış ile ferâsetçe en üstün olanlardır.