Allah, kullarını haberdar ediyor ki bu yüce kitap ve güzel Kur'an, {Rahmân ve Rahîm olan* Allah'ın indirdiği bir vahiydir}. O'nun rahmeti her şeyi kuşatmıştır. Bu kitabın indirilmesi, O'nun en büyük ve en değerli rahmetlerindendir. Bu kitapla ilim, hidayet, nur, şifa, rahmet ve pek çok hayır elde edilmiştir. Bu kitap, kullara verilen en önemli nimetlerden biridir ve dünya ile ahiret saadetinin yoludur. Sonra Allah, kitabın tam bir açıklık taşıdığını belirterek onu övmüş ve şöyle buyurmuştur: {Ayetleri tafsilatlı kılınmış}. Yani her şeyin çeşitleri ayrı ayrı açıklanmıştır. Bu da tam bir beyanı, her şey arasındaki farkı ve hakikatlerin ayırt edilmesini gerektirir. {Arapça bir Kur'an} olarak, yani en mükemmel dil olan fasih Arapça ile. Ayetleri tafsilatlı kılınmış ve Arapça kılınmıştır. {Bilen bir topluluk için}, yani anlamı kendilerine açıklık kazansın, lafzı nasıl apaçık ise, manası da apaçık olsun; hidayet sapıklıktan, azgınlık doğruluktan onlara belli olsun diye. Cahil olanlar ise, ki onlara hidayet sadece sapıklık, beyan ise sadece körlük katar, bu kelam onlar için indirilmemiştir. [Kur'an: "Onları uyarsan da uyarmasan da onlar için birdir; iman etmezler." (Yasin, 10)]. {Müjdeleyici ve uyarıcı} olarak, yani çabuk ve gecikmeli sevapla müjdeleyici, çabuk ve gecikmeli azapla uyarıcı. Bu ikisinin ayrıntıları, müjde ve uyarının elde edildiği sebep ve vasıflar da zikredilmiştir. Bu vasıflar kitabın vasıflarıdır ve bunlar, kitabın kabul ile karşılanmasını, boyun eğip inanılmasını ve onunla amel edilmesini gerektirir. Fakat halkın çoğu, kibirlilerin yüz çevirmesi gibi ondan yüz çevirmiştir. {Onlar kabul edip icabet ederek dinlemezler}; her ne kadar onu dinlemiş olsalar da, bu dinleme ile aleyhlerine şer'î delil kurulmuştur. {Ve dediler ki}, yani ondan yüz çeviren bu kimseler, onu kabul etmelerini engelleyen yolları kapatarak onunla faydalanmadıklarını beyan ederek dediler: {Kalplerimiz, bizi çağırdığın şeye karşı perdelerle örtülüdür ve kulaklarımızda bir ağırlık vardır, yani sağırlık; senin sözünü duymayız. {Bizimle senin aranda bir perde vardır}, yani seni görmeyiz. Bunun amacı, ondan her yönden yüz çevirdiklerini, ona düşmanlıklarını ve kendi durumlarından razı olduklarını göstermektir. Bu yüzden şöyle demişlerdir: {Sen kendi işini yap, biz de kendi işimizi yapıyoruz}; yani sen dininle amel etmekten razı olduğun gibi, biz de kendi dinimizle amel etmekten tamamen razıyız. Bu, en büyük hüsrandır; çünkü hidayet yerine sapıklığa razı oldular, imanı küfürle değiştirdiler ve ahireti dünya ile takas ettiler. {De ki} ey Peygamber, onlara: {Ben de sizin gibi bir insanım, bana vahyediliyor}. Yani benim sıfatım ve vazifem budur: Sizin gibi bir insanım; emir hiçbir şey elimde değildir ve sizin acele ettiğiniz şeyler bende yoktur. Allah beni sizin üzerinize üstün kılmış, ayırmış ve bana vahyettiği, bana uymamı emrettiği ve sizi ona çağırmamı istediği vahiyle beni özel kılmıştır. {Öyleyse O'na doğru dosdoğru olun}, yani Allah'a ulaştıran yola girin: Onun haber verdiği habere tasdik ederek, emrine uyarak ve nehyettiklerinden kaçınarak. Dosdoğruluğun hakikati budur; sonra da bunun üzerinde devam etmektir. {O'na} sözünde ihlasa dikkat çekilmektedir. Amel eden kişinin, amelini kendisi için yaptığı maksadı ve gayesini Allah'a ve O'nun ikram yurduna ulaşmak kılması gerekir. Böylece amelleri halis, salih ve faydalı olur; bu gayeden mahrum kalındığında ise amel batıl olur. Kul, dosdoğru olmaya ne kadar çalışsa da, emredileni yerine getirmede kusur veya yasaklananı işlemede bir bozukluk meydana gelir. Bu yüzden Allah, bunun devası olarak istiğfarı emretmiş; istiğfar tevbeyi de içerir. {Ve O'ndan bağışlanma dileyin.} Sonra dosdoğruluğu terk edenlere tehdit ederek şöyle buyurmuştur: {Vay müşriklerin haline! * Onlar ki zekâtı vermezler}. Yani O'ndan başkasına ibadet edenler, ki bunlar ne fayda ne zarar, ne ölüm ne hayat ne de diriliş sahibi değildir; nefslerini kirletmişler, Rablerini tevhid ederek ve O'na ihlasla arınmamışlar, ne namaz kılmışlar ne de zekât vermişlerdir. Yaratıcıya tevhid ve namazla ihlas yoktur; halka zekât ve başka yollarla da fayda yoktur. {Onlar ahirete karşı da kâfirdirler}, yani ahirete, yeniden dirilişe, cennet ve cehenneme iman etmezler. Bu yüzden kalplerinden korku gittiği için, ahirette kendilerine zarar verecek olan şeylere girişmişlerdir. Kâfirleri zikredince, mü'minleri, vasıflarını ve karşılığını şöyle anlatmıştır: {Şüphesiz iman edenler}, yani bu kitaba ve onun çağırdığı imana, ihlas ve tabiiyet kapsayan salih amellerle imanlarını doğrulayanlar. {Onlar için kesintisiz bir mükâfat vardır}, yani büyük bir ecir; kesilmeyen ve tükenmeyen, zamanlar boyunca sürekli olan, saatler geçtikçe artan ve her türlü lezzet ve arzuyu kapsayan bir ecir.