Allah Teâlâ, büyük ve geniş mülkünün kapsamını haber vermektedir. Bu mülk, her türlü tedbiri ve kader ile şeriat bakımından her türlü tasarrufu gerektirir. Şeri tasarrufu ise, önceki ve sonraki kitap ehlini emir ve nehiy içeren takvaya yöneltmesi, hükümleri koyması, bu vasiyeti yerine getirenlere sevap, onu ihmal edip zayi edenlere ise acı azapla karşılık vermesidir. Bu sebeple şöyle buyurmuştur: {Eğer inkâr ederseniz} yani Allah'a karşı takvayı terk eder ve hakkında hiçbir delil indirmediği şeyleri Allah'a ortak koşarsanız. Bununla yalnızca kendinize zarar verirsiniz, Allah'a hiçbir zarar veremezsiniz; O'nun mülkünden bir şey eksiltemezsiniz. O'nun sizden daha hayırlı ve daha büyük, sayıca da daha fazla, O'na itaat eden ve emrine boyun eğen kulları vardır. Bu yüzden şunu bunun sonucu kılmıştır: {Eğer inkâr ederseniz, şüphesiz göklerde ve yerde olan her şey Allah'ındır. Allah, zengin ve övülmüş olandır.} Allah'ın, rahmet hazinelerinden çıkan, infakla eksilmeyen, hiçbir harcamayla azalmayan, gece gündüz bol bol bağışlayan tam cömertliği ve kapsamlı ihsanı vardır. Göklerin ve yerin ehli, ilk'i ve son'u bir araya gelip her biri istediği dilekleri sorsa, bu, O'nun mülkünden hiçbir şey eksiltmez. Bu, O'nun cömert, bulunan, yüce ve şerefli olmasındandır. Onun atası bir sözdür, azabı da bir sözdür; bir şeyi dilediğinde sadece ona "ol" der, o da hemen olur. Onun ganiliğinin tamlığından biri, sıfatlarının kemâl üzere olmasıdır. Zira bir yönden bir eksiklik olsaydı, o kemâle bir ihtiyaç bulunmuş olurdu. Bilakis O'nun her kemâl sıfatı vardır ve bu sıfatların kemâli de O'na aittir. Ganiliğinin tamlığından biri de, bir eş ve çocuk edinmemesi, mülkünde ortak ve yardımcı bulunmaması, mülkünün tedbirlerinde hiçbir konuda yardımcısı olmamasıdır. Ganiliğinin kemâlinden biri de, üst ve alt âlemin bütün hallerinde ve işlerinde O'na muhtaç olması, bütün küçük ve büyük ihtiyaçlarını O'ndan istemesidir. Allah Teâlâ bu talepleri ve sorulan şeyleri karşılamış, onları zengin kılmış, yeterli kılmış ve lütfuyla onlara ihsanda bulunup onları hidayete erdirmiştir. Hamîd ise, Allah Teâlâ'nın yüce isimlerinden biridir; O'nun her türlü hamde, sevgiye, senaya ve ikrama layık olduğunu gösterir. Bu, O'nun cemal ve celal sıfatlarıyla nitelenmesinden ve kullarına büyük nimetler vermesinden dolayıdır; bu yüzden her halükârda övülendir. Bu iki güzel ismin {Ganî ve Hamîd} şeklinde bir arada gelmesi ne kadar güzeldir! Çünkü O, zengin ve övülendir; ganiliğinde bir kemâl, hamdinde bir kemâl, ikisinin birbiriyle birleşmesinde de bir kemâl vardır. Sonra, mülkünün göklerde ve yerde olanları kuşatmasını ve O'nun her şey üzerine vekil olduğunu tekrarlamıştır. Yani O, hikmete uygun olarak işleri tedbir eden, her şeyi bilen ve ayakta duran Allah'tır. Vekillik tamlığı bunu gerektirir; çünkü vekâlet, üzerine vekil olunan şeyi bilmeyi, onu yürütme gücünü ve kudretini, bu tedbirin hikmet ve maslahat üzere olmasını gerektirir. Bunlardan bir eksiklik olursa, bu vekilin eksikliğindendir; Allah Teâlâ ise her türlü eksiklikten münezzehtir.