Yüce Allah, müşriklerin durumunu anlatıyor. Şirkleri gereği, Allah'ın tek olduğunu ve yalnız O'na ibadet edilmesi gerektiğini, O'ndan başka her şeyin ibadetinin terk edilmesini emreden bir şekilde { Allah yalnız anıldığında } onların içlerinin daraldığını, nefret ettiklerini ve bundan son derece hoşlanmadıklarını belirtiyor. { O'ndan başka olan kimseler anıldığında } —yani putlar ve ortaklar— ve birisi onlara tapınmaya, onları övmeye çağırdığında { hemen sevinirler }; çünkü ma'bûdları anıldığı için sevinirler ve şirk, nefislerinin arzularına uygun olduğu için bu hâl. Bu hâl, en kötü ve en çirkin hâllerin başındadır. Ancak onların buluşma yeri ceza günüdür. Orada hak onlardan alınır ve Allah'ı bırakıp yalvardıkları ilahlarının onlara herhangi bir fayda sağlayıp sağlamayacağına bakılır. Bu yüzden { De ki: Ey Allah'ım, göklerin ve yerin yaratıcısı } yani onları yaratan ve tedbir eden. { Gaybı ve şahadeti bilen } yani gözlerimizden ve bilgimizden gizli olan gaybı ve gördüğümüz şahadeti bilen. { Sen kullarının aralarındaki ihtilaflarda hükmedersin } Eğer ihtilafların en büyüğü, ihlaslı tevhid ehlinin, kendi yolunun hak olduğunu ve ahirette güzel akıbetin yalnızca kendilerine ait olduğunu söyleyenlerle; senin dışında eşler ve putlar edinen, sana hiçbir şey olmayanı denk tutan, seni en aşırı biçimde eksiltip kötüleyen, ilahlarının anılmasıyla sevinen, senin anılmanla tiksinen, buna rağmen kendilerinin hak üzere, başkalarının batıl üzere olduğunu ve güzel akıbetin kendilerine ait olduğunu iddia eden müşriklerin arasındaki ihtilaftır. Yüce Allah şöyle buyurur: {Muhakkak ki iman edenler, Yahudiler, Sabiler, Hristiyanlar, Mecusiler ve şirk koşanlar; Allah kıyamet günü aralarında elbette hükmedecektir. Allah her şeye şahittir.} [Hac: 17]. Bundan sonra da aralarındaki ayrımı şu sözüyle haber vermiştir: {Bu iki hasım, Rableri hakkında tartıştılar. Küfredenlere ateşten elbiseler biçilmiştir. Başlarının üzerinden kaynar su dökülür. Onunla karınlarındakiler ve derileri eritilir. Onlar için demirden çekiçler vardır.} Sonra şöyle buyurur: {Muhakkak ki Allah, iman edip salih amel işleyenleri, altlarından ırmaklar akan cennetlere koyar. Orada altından ve incilerden bileziklerle süslenirler; giysileri orada ipektir.} [Hac: 19-23]. Ve Yüce Allah şöyle buyurur: {İmanlarını zulümle karıştırmayanlar, işte onlar için emniyet vardır ve onlar hidayet üzeredirler.} [En'am: 82] {Muhakkak ki kim Allah'a ortak koşarsa, Allah ona cenneti haram kılmıştır ve barınağı ateştir.} [Maide: 72]. Bu ayette, Allah'ın yaratmasının genelliği, ilminin genelliği ve kullarının arasındaki hükmünün genelliği açıklanmaktadır. Yaratılmışların ortaya çıkmasına sebep olan kudreti, her şeyi kuşatan ilmi, kullarını diriltmesi ve aralarında hükmetmesi, amellerini, iyisini ve kötüsünü, bunların karşılıklarının miktarını bilmesi üzerinedir. Onun yaratması da ilmine delalet eder: {Yarattığı bilmez mi?} [Mülk: 14].