Allah Teâlâ, göklerin ve yerin gaybını yalnız kendisinin bildiğini haber veriyor. Nitekim şöyle buyurmuştur: {Gaybın anahtarları O'nun yanındadır, onları O'ndan başkası bilmez. Karada ve denizde ne varsa O bilir. Yaprak da düşse, yerin karanlıklarındaki tek bir tohum da, yaş ve kuru her şey de apaçık bir kitapta vardır.} [En'âm: 59] Ve şöyle buyurmuştur: {Kıyametin ilmi şüphesiz Allah'ın yanındadır. Yağmuru O indirir, rahimlerde olanı O bilir.} [Lokman: 34] Surenin sonuna kadar. Bu gaybları ve benzerlerini bilmek Allah'a özgüdür; ne yakın bir melek ne de gönderilmiş bir peygamber bunları bilmez. Gaybı, sırları ve gizlileri tam olarak bilmesi yalnız Allah'a ait olduğuna göre, ibadet ancak O'na yapılmalıdır. Sonra Allah Teâlâ, ahireti yalanlayanların ilminin ne kadar zayıf olduğunu, bir şeyden daha güçlü olana geçerek haber vermiştir: {Ne zaman diriltilecekleri hakkında da bilgileri yoktur} yani kabirlerden kalkıp diriliş ve haşrin ne zaman olacağını bilmezler; bu yüzden hazırlık da yapmazlar. {Hayır, ahiretle ilgili bilgileri tükenmiştir} yani bilgileri zayıflamış, azalmış, kesin bir bilgi olmaktan çıkmış ve kalbe ulaşmış bir ilim olmamıştır. Bu, ilmin en düşük ve en aşağı derecesidir; zayıf ve kırıktır. Hatta onlarda ne bir ilim ne de zayıf bir ilim vardır; {Bilakis onlar ondan şüphe içindedirler} yani ahiretten şüphe içindedirler. Şüphe, ilmi ortadan kaldırır; çünkü ilim, bütün dereceleriyle birlikte şüpheyle bir araya gelmez. {Bilakis onlar ondan körtürler} yani ahiretten, basiretleri bunu görmekten körleşmiştir; kalplerinde onun gerçekleşmesi konusunda ne bir kesinlik ne de bir ihtimal vardır. Aksine onu inkâr etmiş ve uzak görmüşlerdir. Bu yüzden şöyle buyurmuştur: {İnkâr edenler dediler ki: Biz toprak olup babalarımız da (toprak olduğunda) biz gerçekten çıkarılacak mıyız?} yani bu uzak ve mümkün değildir; tam kudret sahibinin kudretini, kendi zayıf kudretlerine kıyas etmişlerdir. {Bunu, biz de babalarımız da önceden vaat edildik} yani diriliş. {Ama bu, bize de önceki atalarımıza da gelmedi, hiçbir şey görmedik.} {Bu, öncekilerin masallarından başka bir şey değildir} yani onların hikâyeleri ve haberleri ki, vakit geçirmek için anlatılır, asılları yoktur ve doğruluk payı yoktur. Böylece yalanlayanların hâllerini haber verirken, ahiretin ne zaman olacağını bilmediklerini, sonra ilimlerinin zayıflığını, ardından bunun bir şüphe olduğunu, sonra bir körlük olduğunu ve en sonunda da vuku bulmasını inkâr edip uzak gördüklerini sırayla bildirmiştir. Yani bu hâller yüzünden ahiret korkusu kalplerinden çıkmış, Allah'ın yasaklarına cüret etmişler, hakkı yalanlamayı ve batılı tasdik etmeyi kolaylaşmış, ibadetler yerine şehvetleri helal saymışlardır; böylece dünyalarını ve ahiretlerini kaybetmişlerdir. Sonra onları, peygamberlerin haber verdiklerinin doğruluğuna dikkat çekerek uyarmış ve şöyle buyurmuştur: {De ki: Yeryüzünde gezin de suçluların sonunun nasıl olduğuna bakın.} Öyle ki suçunda ısrar eden her suçlunun sonunun en kötü olduğunu ve Allah'ın, hâline layık olan kötülük ve cezayı ona indirdiğini göreceksiniz.