Allah Teâlâ, Resûlü'ne asıl olarak, ümmeti de onun için örnek olmak üzere, Allah'tan başkasına, yani bütün yaratıklara dua etmekten nehyetmektedir. Bunun, şirk olması sebebiyle, süresiz azabı ve ebedî cezayı gerektirdiğini bildirmektedir. Nitekim şöyle buyurmuştur: "Kim Allah'a ortak koşarsa, Allah ona cenneti haram kılmıştır ve onun barınağı ateştir." [Mâide: 72] Bir şeyden nehyetmek, onun zıddını emretmek demektir. Dolayısıyla şirkten nehyetmek, ibadeti yalnız Allah'a, ortağı olmaksızın, sevgi, korku, ümit, boyun eğme ve her zaman O'na yönelme ile ihlasla yapmayı emretmektir. Allah Teâlâ, Resûlü'ne kendi nefsinin kemalini sağlayan şeyi emrettikten sonra, başkalarını da kemale erdirmesini emretmiş ve şöyle buyurmuştur: {Yakın akrabanı uyar.} Yani insanların sana en yakın olanlarını, dinî ve dünyevî iyiliğine en layık olanları uyar. Bu, bütün insanları uyarmakla emredilmesiyle çelişmez. Nitekim bir kimseye genel olarak iyilik etmesi emredilse, sonra da "akrabana iyilik et" denilse, bu özel emir, hakkın tekidini ve artışını gösterir. Resûlullah ﷺ bu ilahî emre uyarak Kureyş'in bütün kollarını çağırdı; hem genel hem özel olarak uyardı, onlara öğüt verdi ve nasihat etti. Onlara nasihat ve hidayet konusunda gücünün yettiği hiçbir şeyi bırakmadı. Hidayete erenler erdi, yüz çevirenler çevirdi. {Sana uyan mü'minlere kanadını indir.} Yani onlara karşı yumuşak davran, hitabını nazik tut, onlara sevgi ve yakınlık göster, güzel ahlâkla ve tam bir iyilikle muamele et. Resûlullah ﷺ bunu yapmıştır. Nitekim Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur: "Allah'tan bir rahmet sayesinde onlara yumuşak davrandın. Eğer kaba ve katı kalpli olsaydın, etrafından dağılırlardı. Öyleyse onları affet, onlar için bağışlanma dile ve iş hakkında onlarla istişare et." [Âl-i İmrân: 159] İşte bu, Resûlullah ﷺ'in ahlâkıdır; en kâmil ahlâktır ki, onunla büyük maslahatlar elde edilir ve zararlar def edilir; bu, herkesin gözleri önündedir. Allah'a ve Resûlü'ne iman eden, onun ümmetinden olduğunu iddia eden ve ona uymayı amaç edinen bir kimseye, Müslümanlara yük olması, huysuz olması, onlara karşı sert ve katı davranması, kalbi katı, sözü kaba ve çirkin olması yakışır mı? Onlardan bir günah ya da kötü bir edep görse, onları terk eder, onlardan nefret eder ve onlara buğz eder; yumuşaklık göstermez, edep ve anlayış sahibi olmaz. Bu tutumdan doğan mefsedetler ve yok olan maslahatlar meydandadır. Buna rağmen, Kerîm Resûl'ün sıfatlarıyla vasıflanmış kimseleri küçümsediğini, onlara nifak ve dalkavukluk isnat ettiğini görürsün. Kendini kemale erdirmiş, yüceltmiş ve amelinden gurur duyan bu kişinin cehaletinden ve şeytanın ona süslediği aldatmadan başka nedir ki? Bunun için Allah, Resûlü'ne şöyle buyurmuştur: {Eğer sana isyan ederlerse.} Yani herhangi bir konuda isyan ederlerse, onlardan uzaklaşma, onlara kanat germe ve yumuşak davranmayı bırakma; aksine, onların yaptığından uzak dur, onlara bu konuda öğüt ver, nasihat et ve onları bundan vazgeçirmek ve tövbe ettirmek için gücünü sarf et. Bu açıklama, şu vehmi def etmek içindir: "{Mü'minlere kanadını indir}" buyruğu, mü'min oldukları sürece onlardan çıkan her şeye razı olunması gerektiğini ima eder sanılabilir. Bu vehim, bu açıklamayla giderilmiştir. Allah en doğrusunu bilir.