Bu, onların küfürlerinin şiddetinden kaynaklanmaktadır. Müşrikler Allah Resûlü ﷺ'i gördüklerinde onunla alay eder ve şöyle derlerdi: [Kur'an: "Şu, sizin ilahlarınızı anan adam değil mi?"] (Enbiyâ, 36). Yani: Onların zannınca, sizin ilahlarınıza sövüp onları kötüleyen, onlara dil uzatan bu küçümsenmiş adam... Dolayısıyla ona aldırmayın, onunla ilgilenmeyin. Bu, onun kemalinden olan şeye rağmen onu küçümsemeleri ve alaya almalarıdır. Oysa o, en mükemmel ve en üstün olandır. Faziletleri ve yüce ahlakı arasında, ibadetin yalnızca Allah'a has kılınması, O'ndan başka tapılan her şeyin yerilmesi ve kötülenmesi, ayrıca onun mertebe ve makamının anılması vardır. Ancak aşağılamanın ve alaya almanın asıl layık olduğu yer, bütün kötü huyları toplayan bu kâfirlerdir. Rabbi inkâr etmeleri ve peygamberlerini reddetmeleri bile yetecek kadar olsa, bu yüzden onlar yaratılmışların en aşağısı ve en rezilleri olmuşlardır. Buna rağmen Rahmân'ın anılması, onların en yüce hâlleri olmasına rağmen, onu anmalarına da küfrederler; çünkü onu ancak ortak koşarak anarlar ve ona ancak ortak koşucu olarak inanırlar. Dolayısıyla onların anmaları da küfür ve şirktir. Öyleyse, bundan sonraki hâllerine ne demeli? Bu yüzden şöyle buyurmuştur: [Kur'an: "Onlar Rahmân'ın zikrine karşı kâfirdirler."] Burada "Rahmân" isminin zikredilmesi, hallerinin çirkinliğini ve Rahmân'a, yani bütün nimetleri veren, kullara sahip oldukları her nimetin ancak O'ndan olduğu ve kötülüğü ancak O'nun def edebildiği Allah'a, nasıl küfür ve şirkle karşılık verdiklerini açıklamaktadır. [Kur'an: "İnsanı acele ile yarattı."] Yani: İnsanı acele eden olarak yarattı; şeylere hemen yönelir ve onların gerçekleşmesini acele ister. Mü'minler, Allah'ın kâfirlere vereceği cezayı acele isterler ve bunun gecikmesine sabırsızlanırlar. Kâfirler ise inkâr ve inatlarından dolayı azabı alaya alarak acele isterler ve şöyle derler: [Kur'an: "Eğer doğru söyleyenlerden iseniz, bu vaad ne zaman?"] Oysa Allah teâlâ mühlet verir, ihmal etmez ve hilm sahibidir; onlara belirli bir süre tayin eder. [Kur'an: "Ecelleri geldiğinde ne bir saat geri kalabilirler ne de öne geçebilirler."] (A'râf, 34). Bu sebeple şöyle buyurmuştur: [Kur'an: "Size ayetlerimi göstereceğim."] Yani, bana küfredip isyan edenlerden intikam alacağım zamanda... [Kur'an: "Öyleyse acele etmeyin."] Kâfirler de: [Kur'an: "Eğer doğru söyleyenlerden iseniz, bu vaad ne zaman?"] derler. Bunu, aldanarak ve cezanın üzerlerine hak olmadan, azabın başlarına inmeden önce söylerler. [Kur'an: "Keşke kâfirler bilseler..."] Yani yüzlerinden ateşi ve sırtlarından ateşi engelleyemedikleri, her yandan kuşatılıp her yerden sarıldıkları o çirkin hâli bilseler... [Kur'an: "Ve onlara yardım da edilmez."] Yani kendilerine başkası yardım etmez; ne yardım edilirler ne de kendilerini savunabilirler. [Kur'an: "Hayır, ateş onlara ansızın gelir de onları şaşkına çevirir."] Yani korku, dehşet ve büyük endişeden dolayı şaşkına dönerler. [Kur'an: "Onu geri çevirmeye güç yetiremezler."] Çünkü onlar bundan daha aşağı ve zayıftırlar. [Kur'an: "Onlara mühlet de verilmez."] Yani onlara süre tanınmaz, azap ertelenmez. Eğer bu hâli gereği gibi bilselerdi, azabı acele istemezlerdi ve ondan çok daha fazla korkarlardı. Ancak bu bilgi onlardan gidince, söylemeleri gerekenleri söylediler. Allah, onların peygamberine alay ettiklerini, [Kur'an: "Şu, sizin ilahlarınızı anan adam değil mi?"] sözleriyle anlattıktan sonra, Resûlü'nü şöyle teselli etmiştir: Bu, geçmiş ümmetlerin peygamberleriyle olan âdetidir. [Kur'an: "Andolsun senden önceki peygamberlerle de alay edilmişti. Fakat alay edenleri, alaya aldıkları şey kuşattı."] Yani başlarına, [Kur'an: "Alay ettikleri azap"] indi; onlara bütün sebepler kesildi. Öyleyse bunlar, o yalanlayıcıların başına gelenlerin bunların da başına gelmesinden sakınsınlar.