Yani Allah onları güneşten korudu; onlara öyle bir mağara kolaylaştırdı ki, güneş doğduğunda sağa doğru meyleder, batarken ise sola doğru meyleder; böylece sıcağı onlara ulaşmaz ve bedenleri bundan zarar görmez. {Sol tarafına doğru meyleder; onlar ise geniş bir boşlukta bulunurlar.} Yani mağaranın içinde, ferah bir yerde; böylece havanın ve esintinin onlara ulaşması, dar yerin getirdiği bunaltı ve rahatsızlığın, özellikle uzun süre kalındığında, ortadan kalkması sağlanmıştır. Bu, Allah'ın kudretini ve onlara olan rahmetini, dualarını kabul edip bu konularda bile onları hidayete erdirdiğini gösteren âyetlerinden biridir. Bu yüzden buyurdu ki: {Allah kimi hidayete erdirirse, işte doğru yolu bulan odur.} Yani hidayete ulaşmanın yolu yalnızca Allah'tır; O, iki dünyanın maslahatlarına rehberlik eden ve yol gösterendir. {Kimi de saptırırsa, artık onun için bir dost ve doğru yola iletecek bir rehber bulamazsın.} Yani onu yönetip düzenleyecek ve hayırlı olan şeye, kurtuluşa iletecek kimse bulamazsın; çünkü Allah onu sapkınlıkla hükmetmiştir ve O'nun hükmünü geri çevirecek yoktur. {Onları uyanık sanırsın, oysa onlar uykudadırlar.} Yani ey onlara bakan! Onları uyanık sanırsın; hâlbuki uyumaktadırlar. Müfessirler dediler ki: Bu, gözlerinin açık kalmasının onları bozulmaktan koruması içindir; bu yüzden onlara bakan kimse onları uyanık sanır, oysa uykudadırlar. {Onları sağa ve sola çeviriyoruz.} Bu da bedenlerini korumasının bir parçasıdır; çünkü toprak, kendisiyle temas eden bedenleri yeme tabiatına sahiptir. Allah'ın takdiriyle, toprağın bedenlerini bozmayacağı ölçüde onları sağa ve sola, yan yatışlarından yan yatışlarına çevirmiştir. Allah, onları toprağın etkisinden, çevirmeksizin de koruyabilirdi; ancak O hikmet sahibidir ve kâinattaki sünnetinin cereyan etmesini, sebepleri sonuçlarına bağlamasını dilemiştir. {Köpekleri ise eşiğe ön ayaklarını uzatmış yatmaktadır.} Yani mağaradaki ashabın köpeği; nöbet tuttuğu sırada onlara isabet eden uykuya o da tutulmuş, bu yüzden ön ayaklarını eşikte, yani kapıda veya avlusunda uzatmış yatıyordu. Bu, toprağın onlara karşı korunmasıdır. İnsanlara karşı korunmalarına gelince: Allah, onların üzerine saldığı korku ile onları korumuş; kim onlara bakmış olsaydı kalbi korkuyla dolar ve onlardan kaçıp giderdi. Ayrıca, şehre çok yakın olmalarına rağmen hiçbir kimsenin onları bulamaması, bu uzun süre boyunca kalmalarına sebep olmuştur. Onların şehre çok yakın olduklarının delili ise, uyanınca içlerinden birini şehirden yiyecek satın almak için göndermeleri ve onun dönüşünü beklemeleridir; bu da onların şehre ne kadar yakın olduklarını göstermektedir.