Allah Teâlâ, kullarına lütfettiği nimetleri anlatmaktadır: Gemileri, sandalları ve taşıtları onlara musahhar kılmış, bunları nasıl yapacaklarını ilham etmiş ve çalkalanan denizi bunlara boyun eğdirmiştir. Deniz, gemileri sırtında taşır; kullar da bunlarla binmekten, eşya ve ticaret yükünü taşımaktan faydalanır. Bu, Allah'ın kullarına olan rahmetindendir; zira O, onlara karşı hep merhametli ve şefkatlidir. İradelerinin ve menfaatlerinin bağlandığı her şeyi onlara verir. Allah'ın rahmetinin, yalnızca O'nun ibadet edilmeye layık olduğunu gösteren bir yönü de şudur: Denizde bir sıkıntıya uğrayıp dalgaların üst üste yığılmasından dolayı helak olmaktan korktuklarında, rahat zamanlarında dua ettikleri diriler ve ölüler onların gözünden kaybolur. Sanki bu kişiler, zor anlarda onları çağırmıyormuş gibi olur; çünkü bilirler ki bunlar zayıf ve sıkıntıyı gidermekten acizdirler. Bunun yerine yer ve gökleri yaratan Allah'a yönelip feryat ederler; bütün yaratıkların sıkıntılarında sığındığı O'na yalvarır, duayı ve tazarrusu yalnız O'na has kılarlar. Allah sıkıntıyı kendilerinden giderip onları karaya ulaştırınca, daha önce dua ettikleri şeyi unutur ve fayda da zarar da veremeyen, verip de vermeyen bir varlığı Allah'a ortak koşarlar. Rablerine ve mâliklerine ihlâsla yönelmeyi bırakırlar. Bu, insanın cehaletinden ve küfründen kaynaklanır; zira insan nimetlere nankördür. Ancak Allah'ın hidayet verdiği, kendisine sağlam akıl bahşedilen ve dosdoğru yola iletilen kimse bunun dışındadır. Böyle bir kimse bilir ki, sıkıntıları gideren ve korkunç hâllerden kurtaran, bütün amellerin yalnız O'na tahsis edilmesine layık olan Zat'tır; bu, zorlukta da kolaylıkta da, darlıkta da bolluk içinde de geçerlidir. Allah'ın yardımından mahrum bırakılıp zayıf aklına terk edilen kimse ise, sıkıntı anında yalnızca o anki menfaatini ve o hâldeki kurtuluşunu gözetir. Kurtuluşa erip sıkıntısı geçince, cahilce, Allah'ı aciz bıraktığını sanır; kalbine dünyevi sonuçlardan hiçbir şey gelmez, ahiret işleri ise hiç aklına gelmez. Bu yüzden Allah onları şu sözüyle uyarmıştır: {Karanın bir yanını üstünüze çökertmeyeceğinden, yahut üzerinize taş yağdıran bir fırtına göndermeyeceğinden emin misiniz?} Yani O, her şeye kadirdir. Dilerse size aşağınızdan yer yarılmasıyla, veya yukarınızdan taş yağdıran bir azapla azap indirebilir; bu taş yağmuru onları sarar ve helak olmalarına yol açar. Öyleyse helakın yalnızca denizde olacağını sanmayın. Böyle sanıyorsanız, {sizi tekrar denize döndürmeyeceğinden} emin misiniz? {Sonra üzerinize her şeyi kıran bir fırtına gönderip küfrettiğiniz için sizi boğmayacağından?} Yani çok şiddetli bir rüzgâr ki, uğradığı her şeyi parçalar. {Sonra bizden bunun karşılığını isteyecek bir yardımcı da bulamazsınız.} Yani bir karşılık ve hesap sorma olmaz; zira Allah, zerre kadar bile size zulmetmez.